Deniz Kadayıfı 500 gr.

Marka : Ebri
Fiyat : $63.51(KDV Dahil)
:

 

 

Kıvam Vericiler, Kitre ve Deniz Kadayıfı


Deniz kadayıfı (Carrageenan) ebru sanatında, suya kıvam ve yapışkanlık vermek için kullanılan bir malzemedir. Bir çeşit esmer su yosunu uzun ve karmaşık işlemlerden geçirilerek toz haline getirilir. Gıda sektöründe kıvam arttırıcı olarak hemen her üründe kullanılır. ( Sosis, dondurma, çikolata, süt ürünleri vb.)



İşlenmemiş hali suyla veya sütle kaynatılarak içilirse çeşitli solunum ve sindirim yolu hastalıklarına iyi gelir. Ya da Uzakdoğulular'ın yaptığı gibi deniz kadayıfıyla kendinize güzel bir akşam yemeği hazırlayabilirsiniz.

 

 

Piyasada yüzlerce değişik deniz kadayıfı çeşidine rastlamak mümkündür. Ebruda kullanılan bunların en kaliteli ve pahalı olanıdır. Okyanusun derinliklerinden çıkartılır. Su ile iyi karışma, bekledikçe jelleşmeme ve kıvamını koruma, uzun süre dayanma, kıvam ve yapışkanlık özelliğinin yeterli olması gibi özellikler bu üründe aradığımız özelliklerden bazılarıdır.

Suya lüzucet (kıvam ve yapışkanlık) vermek için çeşitli malzemeler kullanılabilir. Kitre, keten tohumu, salep, ayva çekirdeği, boy tohumu gibi malzemeler bunlardan bazılarıdır. Tarihe baktığımızda, günümüzden 30-40 sene öncesinde kadar neredeyse sadece kitre kullanıldığını görüyoruz. Kitre Anadolu'da yetişen ve geven  denen bir bitkiden elde edilen lüzuci bir malzemedir. Deniz kadayıfına göre daha zor ve uzun sürede kullanıma hazır hale gelir. Son zamanlarda kitrenin kalitesinin düşmesi ve deniz kadayıfının daha kullanışlı bir malzeme olması tercih edilirliğini azaltmıştır.

 


M.Uğur Derman, Türk Sanatında Ebru isimli kitabında Necmeddin Okyay'ın anlattıklarını şöyle paylaşır. "Tecrübelerime göre temiz kitreli su ile ebru yapılmaya başlanırken önce yüz kadar prova çıkartmak icap eder, tekne ondan sonra yüz göstermeye başlar. Bu her zaman böyle olur."

Yine aynı kitapta Necmeddin Okyay ile ilgi şöyle bir anıya yer verilir. "Bir tarihde, Üsküdar Özbekler Dergahı'nda elime eski ebrular geçti evladım.  Lakin dehşetli pastırma koktuğunu fark ettim.  Allah Allah pastırma sarmak için ebru kağıdından başka kağıt bulamamışlar mı diye düşündüm, bir mana da veremedim. Sonradan bir yazma eserde ebru yapmak maksadıyla hilbe'nin  de (boy tohumu) kitre gibi kullanılabildiğinden bahsolunduğu gözüme çarptı. İşte o zaman pastırma kokusunun esrarını çözer gibi oldum. Zira çemen maddesinin esası hilbedir. Bunun üzerine kendim de tecrübe ettim. İyi netice almakla beraber aradan geçen çok uzun zamana rağmen kağıdın pastırma kokusunu kaybetmediğini hayretle müşahede ettim.
Ben bütün lüzuci malzemeleri ebru imalinde kullanmışımdır. Ancak bunlar arasında salep kadar iyi netice veren olmadı. Lakin hakiki salep bulmanın zorluğundan ve bu maddenin pahalılığından kitre üstünde karar eyledim."

Ve şöyle devam eder; "Deniz kadayıfı da bir yosun cinsi olup, ebruculuk bizden Avrupa'ya geçtikten sonra, suya lüzucet vermek için daha çok oralarda kullanılmış, kitreye tercih edilmiştir.Buntpapier'in  verdiği malumata göre, bir litre suya 12-15 gr. Deniz kadayıfı konulup kaynatılmakla lüzucet sağlanmış olur." Günümüzde bu malzemenin kullanım şekli ve oranı değişmiştir. Uğur Derman burada muhtemelen işlenmemiş deniz kadayıfının kullanımından bahsediyor

Bizim marketlerden paketlenmiş olarak satın aldığımız salebin de temel malzemesi deniz kadayıfıdır. Gerçek salep orkide bitkisinin toprak altında bulunan iki adet soğanından elde edilir. Ancak orkide bikisinden salep üretmenin pahalılığından ve zahmetinden dolayı marketlerde genellikle salep yerine salep esansı ile karıştırılmış deniz kadayıfının satışı gerçekleştirilir.


Nasıl kullanılır?


5 litre suya 25 gr deniz kadayıfı oranına göre, deniz kadayıfı bir kabın içindeki suya serpilir ve bir yandan da karıştırıcı ile karıştırılır.  2-3 dk. Güzelce çırpıldıktan sonra dinlenmeye bırakılır. Deniz kadayıfı bir süre sonra suyun üzerine çıkarak tabaka oluşturur.  Çeşitli aralıklarla sıvıyı birkaç kez karıştırmak deniz kadayıfının birkaç saat içinde tamamen erimesini sağlayacaktır. Kullanılan deniz kadayıfı miktarı ve suyun sıcaklığı bu süreyi değiştirebilir.

Erimiş sıvı tekneye alınıp hemen ebru yapmaya başlanabilir. Tülbentten veya süzgeçten geçirmeye ihtiyaç  yoktur.

Ben genelde deniz kadayıfını bir gece önce hazırlıyorum. Bütün gece dinlenmesi hem iyice erimesini hem de oluşan baloncukların kaybolmasını sağlıyor. Ancak 1-2 saat içinde kullanılmak üzere deniz kadayıfına ihtiyacım varsa kullandığım suyun yarısını kaynar su olarak hazırlıyorum. Ve elektriksiz normal tel çırpıcı yerine elektrikli mikser kullanıyorum. Biraz fazla köpük yapıyor ve bu köpükleri 2-3 kez temizleme kağıdı ile teknenin kenarına sıyırmadan alıyorum.


Bozulduğunu Nasıl Anlarım?


Deniz kadayıfı bozulmaya başlarken hafif ekşimsi bir koku verir. Bu sıvıyı bir süre daha kullanabileceğiniz ama yaklaşık 24 saat içinde bozulacağı anlamını taşır. Bozulduğunda ise kıvamı yok olur su gibi akışkan hale gelir, köpürmeye başlar ve koku ağırlaşır. Deniz kadayıfı 2-3 gün kullanılmayacaksa bir pet şişeye alınarak buzdolabında haftalarca muhafaza edilebilir.

Ebruda kullandığımız gibi su bazlı boya sistemlerinde bir süre sonra bakteri ve mantar oluşumlarıyla karşılaşmak çok doğaldır. Buna bir de sığır ödü ilave edildiğinde kullandığımız sıvı bakteri ve mantarlar için cazip bir hale gelir ve bir süre sonra bozulmaya başlar. Sıvının daha uzun süre  kullanılabilmesi için formaldehit kullanmak mümkün fakat bunu tavsiye etmiyoruz. Formaldehit insan sağlığına zararlı bir malzeme .

Formaldehit ilavesi olmadan 30-40 derece arasındaki yaz sıcaklarında deniz kadayıfını 3-4 gün kullanmak mümkün. Kış aylarında ise bu süre 10 günü geçebilir. Toz halde deniz kadayıfınızı 2 sene rafta saklayabilirsiniz.